C#-da metodlara parametr ötürmə

mmirzaagha

C#-da metodlara parametr ötürmənin 2 əsas yolu var:

🔹 1. Value (dəyər ilə ötürmə) – default

➡️ Metod surət (kopya) alır
➡️ Orijinal dəyişən dəyişmir

🔹 2. Reference (istinad ilə ötürmə) – ref, out

➡️ Metod orijinal dəyişənə toxunur
➡️ Orijinal dəyişən dəyişir

2️⃣ VALUE – sadə və aydın (default davranış)
Kod:

static void Artir(int x)
{
    x = x + 10;
}

static void Main()
{
    int a = 5;
    Artir(a);
    Console.WriteLine(a);
}

Addım-addım nə olur?

1️⃣ a = 5
2️⃣ Artir(a) çağırılır
3️⃣ x a-nın kopyasıdır

📦 Vizual düşün:

a = 5
x = 5   (ayrı qutu)

4️⃣ x = x + 10 → x = 15
5️⃣ Metod bitir → x yox olur
6️⃣ a hələ də 5-dir

Nəticə:
5

📌 Çünki x dəyişdi, a yox

3️⃣ REFERENCE – indi əsas dəyişən dəyişir
Kod:

static void Artir(ref int x)
{
    x = x + 10;
}

static void Main()
{
    int a = 5;
    Artir(ref a);
    Console.WriteLine(a);
}

Burda nə fərqlidir?

🔴 ref deyir ki:

“x ayrıca dəyişən deyil, birbaşa a-nın özü olsun”

📦 Vizual:

a ─────┐
       │
x ─────┘  (eyni qutu)

Addımlar:

1️⃣ a = 5
2️⃣ Artir(ref a)
3️⃣ x = a deyil, x = a-nın özü
4️⃣ x + 10 → əslində a + 10
5️⃣ a = 15

Nəticə:
15

📌 Çünki x və a eyni şeydir

4️⃣ Sadə həyat nümunəsi
VALUE (kopya):

📄 Sən sənədin surətini dostuna verirsən
✏️ O dəyişir → sənin sənədin dəyişmir

REFERENCE (ref):

📄 Sən sənədin özünü verirsən
✏️ O dəyişir → sənin sənədin dəyişir

5️⃣ Qısa müqayisə cədvəli

Növ	Metod nə alır	Əsas dəyişən
`int x`	Kopya	❌ dəyişmir
`ref int x`	Orijinal	✅ dəyişir

6️⃣ Tək cümləlik yaddaş qaydası 🧠

ref varsa → əsas dəyişən dəyişəcək
ref yoxdursa → dəyişiklik kənarda qalacaq

mmirzaagha

❓ Niyə C# default olaraq VALUE istifadə edir?
Qısa cavab:

👉 Təhlükəsizlik və nəzarət üçün

İndi uzun, amma çox aydın izah 👇

1️⃣ Əgər hər şey ref olsaydı nə olardı?

Təsəvvür et belə kod yazmısan:

Hesabla(a);
Amma sən bilmirsən ki metod içində nə baş verir.

Əgər default ref olsaydı:

metod sənin dəyişənini gizlicə dəyişə bilərdi

bug tapmaq cəhənnəmə dönərdi

proqram proqnozlaşdırılmaz olardı

😵‍💫 Yəni:

“Mən göndərdim, amma niyə dəyər dəyişdi?” sualı hər yerdə çıxardı

2️⃣ VALUE nəyi qoruyur?

VALUE deyir ki:

“Rahat ol. Metod sənin dəyişəninə toxuna bilməz.”

Yəni:

Artir(a);

➡️ a təhlükəsizdir
➡️ dəyişiklik yalnız metodun içində qalır

Bu:

kodu oxunaqlı

davranışı proqnozlaşdırılan

bug-ları azaldan

edir.

3️⃣ Bəs niyə ref var?

Çünki bəzən qəsdən dəyişmək istəyirik.

Məsələn:

swap (yer dəyişmə)

böyük massivlə performans

metoddan birdən çox nəticə qaytarmaq

Ona görə C# deyir:

“Əgər dəyişmək istəyirsənsə, açıq-aşkar de (ref)”

4️⃣ C#-ın fəlsəfəsi (çox vacib!)

Təhlükəli şeyi gizli yox, açıq et

Buna görə:

Artir(ref a);

🔴 Burda sən özün imza atırsan:

“Bəli, bu metod a-nı dəyişə bilər”

5️⃣ Yekun – bunu yadda saxla 🧠

📌 Default = təhlükəsiz (value)
📌 ref = qəsdən risk
📌 Dəyişiklik olursa, koddan görünməlidir

mmirzaagha

İndi mini test (çox asan) Bu kod nə çap edər?

static void Test(int x)
{
    x = 100;
}

static void Main()
{
    int a = 5;
    Test(a);
    Console.WriteLine(a);
}

mmirzaagha

1️⃣ Sual

static void Test(int x)
{
    x = 50;
}

int a = 10;
Test(a);
Console.WriteLine(a);

mmirzaagha

2️⃣ Sual

static void Test(int[] arr)
{
    arr[0] = 77;
}

int[] a = { 5, 6 };
Test(a);
Console.WriteLine(a[0]);

mmirzaagha

3️⃣ Sual

static void Test(int[] arr)
{
    arr = new int[] { 100, 200 };
}

int[] a = { 5, 6 };
Test(a);
Console.WriteLine(a[0]);

mmirzaagha

4️⃣ Sual

static void Test(ref int x)
{
    x = 999;
}

int a = 10;
Test(ref a);
Console.WriteLine(a);